Gwarancja a rękojmia – co wybrać?

Pojęcia gwarancji i rękojmi zapewne kojarzą Ci się z reklamacją wadliwego towaru. Wynikające z nich uprawnienia z zasady nie są jednak identyczne.

Rękojmia stanowi podstawę odpowiedzialności sprzedawcy za wadę fizyczną lub prawną towaru. Zakres tej odpowiedzialności jest dokładnie określony przepisami obowiązującego prawa. Kodeks cywilny dzięki przepisom dotyczącym rękojmi zapewnia ochronę każdego kupującego, przy czym jeżeli jesteś konsumentem, ochrona ta jest dodatkowo rozszerzona. Do złożenia reklamacji z tytułu rękojmi za wady formalnie nie jest wymagane przedłożenie żadnych dokumentów. Jednak w rzeczywistości to po stronie kupującego istnieje obowiązek wykazania, że to właśnie on jest stroną umowy sprzedaży. Warto więc zachowywać dowody zakupu zwłaszcza droższych towarów.

Gwarancja to obietnica gwaranta (najczęściej producenta lub sprzedawcy). Gwarant zobowiązuje się w ten sposób do określonego w treści oświadczenia zachowania w określonych okolicznościach, a także wskazuje, jakie uprawnienia ma kupujący. Oświadczenie gwarancyjne musi spełniać minimalne wymogi wskazane w kodeksie cywilnym (np. podanie czasu trwania i zasięgu terytorialnego gwarancji), natomiast zakres obowiązków i uprawnień zależy od gwaranta. Udzielenie gwarancji nie jest obowiązkowe – gwarant z własnej woli bierze na siebie dodatkowe, niewymagane przez prawo obowiązki. Treść oświadczenia gwaranta na żądanie uprawnionego z gwarancji zostaje potwierdzona odpowiednim dokumentem.

 rękojmiagwarancja
czas ochrony2 latazgodnie z treścią oświadczenia; w braku innych postanowień - 2 lata
podstawa roszczeniawada fizyczna lub wada prawnazgodnie z treścią oświadczenia; w razie wątpliwości przy gwarancji jakości - wada fizyczna
uprawnienia kupującegoobniżenie ceny, odstąpienie od umowy, wymiana rzeczy, naprawazgodnie z treścią oświadczenia; w szczególności zwrot ceny, wymiana rzeczy, naprawa
źródło obowiązków drugiej stronyobowiązujące prawo, w szczególności kodeks cywilnytreść oświadczenia gwarancyjnego, w niewielkim stopniu przepisy prawa

Początkowo gwarancja udzielana przez producenta lub sprzedawcę miała stanowić przewagę konkurencyjną w postaci potwierdzenia wysokiej jakości produktu. Jednak zmiany obowiązującego prawa w duchu prokonsumenckim sprawiły, że standardowe oświadczenie gwarancyjne sprzed kilkunastu lat obecnie mogłoby nam się wydawać niezbyt korzystne dla kupującego.

Treść oświadczenia gwarancyjnego w dużej mierze zależy do gwaranta, co oznacza, że niektóre oświadczenia będą bardziej korzystne dla kupującego niż rękojmia na podstawie kodeksu cywilnego, inne – nie.

Przykład 1. Sprzedawca udzielił kupującemu rocznej gwarancji na obuwie. W przypadku wykrycia wady fizycznej, istniejącej w dniu sprzedaży obuwia, sprzedawca zobowiązuje się do naprawy obuwia albo dostarczenia towaru wolnego od wad.

Zakres tej gwarancji jest mniej korzystny dla kupującego niż zakres rękojmi na podstawie kodeksu cywilnego. Gwarancja trwa tylko rok, a w dodatku kupujący na jej podstawie nie jest uprawniony do odstąpienia od umowy sprzedaży ani żądania obniżenia ceny.

Przykład 2. Producent udzielił kupującemu pięcioletniej gwarancji na lodówkę. Producent zobowiązał się do naprawy, wymiany albo zwrotu lub obniżenia ceny lodówki w przypadku wykrycia wady fizycznej przedmiotu, zgodnie z wyborem kupującego. Dodatkowo producent zagwarantował dostarczenie zamiennej lodówki na czas spełnienia żądania kupującego, jeżeli żądanie kupującego nie zostanie spełnione w ciągu trzech dni roboczych od dnia zgłoszenia wady.

Gwarancja dłuższa niż 2 lata jest często udzielana na duże sprzęty RTV i AGD. Uprawnienia kupującego są podobne do tych wynikających z rękojmi. Dodatkowo zagwarantowane zostało dostarczenie sprzętu zamiennego na czas pozostawania bez lodówki. Taka gwarancja może więc być uznana za korzystniejszą dla konsumenta niż rękojmia.

Warto pamiętać, że z zasady wady prawne rzeczy podlegają reklamacji z tytułu rękojmi, a nie gwarancji.

Oświadczenie gwarancyjne może narzucać obowiązek przedstawienia np. paragonu fiskalnego lub faktury za zakupiony towar, podczas gdy przepisy dotyczące rękojmi nie zawierają takich postanowień. Sprzedawca nie może uzależnić przyjęcia ani rozpatrzenia reklamacji na podstawie rękojmi od przedstawienia paragonu za towar. Może jednak uchylać się od spełnienia żądania, jeśli nie jesteś w stanie wykazać, że jesteś stroną umowy sprzedaży.

Wróćmy do pytania zadanego w tytule wpisu. Co jest korzystniejsze? Jeżeli wadliwy towar jest objęty gwarancją, warto porównać jej warunki z przepisami kodeksu cywilnego dotyczącymi rękojmi. W zależności od treści oświadczenia gwarancyjnego korzystniejsze dla Ciebie będzie skorzystanie z uprawnień wynikających z jednej z tych podstaw.

Na koniec dobra wiadomość – składając reklamację na podstawie przepisów o rękojmi za wady, nie tracisz możliwości skorzystania z uprawnień z gwarancji i vice versa. Co więcej, jeżeli postanowisz najpierw powołać się na treść oświadczenia gwarancyjnego, bieg terminu do skorzystania z uprawnień przewidzianych przez kodeks cywilny ulega zawieszeniu do momentu, kiedy gwarant odmówi wykonania zobowiązania wynikającego z gwarancji lub kiedy bezskutecznie upłynie czas na ich wykonanie.

Więcej informacji znajdziesz w kodeksie cywilnym, w szczególności w przepisach tytułu IX działu II i III.

Podziel się!
Facebook
Google+
Google+
RSS
Newsletter
SHARE

Podobne wpisy

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *